Pożyczka na raty: co mówi harmonogram

Jak czytać harmonogram spłaty

Harmonogram to tabela z datą i kwotą każdej płatności. W umowie ratalnej jest jej najważniejszą częścią praktyczną, więc przeczytaj go do końca, a nie tylko pierwszy wiersz. Szukaj w nim czterech pozycji:

Pierwsza rata

Może odbiegać od kolejnych, jeśli czas do pierwszego terminu jest dłuższy albo krótszy niż miesiąc lub jeśli pożyczkodawca dolicza do niej opłatę.

Rata regularna

Kwota, którą płacisz przez większość okresu. To ją zestawiasz z miesięcznym budżetem.

Ostatnia rata

Zamyka saldo. Zwykle różni się od regularnej o grosze, ale bywa wyraźnie wyższa, na przykład gdy zawiera prowizję albo gdy umowa przewiduje ratę balonową.

Najwyższa rata

Największa pojedyncza płatność w całym harmonogramie, razem z terminem. Na nią musisz mieć pieniądze, nawet jeśli wypada tylko raz.

Suma wszystkich wierszy to całkowita kwota do zapłaty. Gdy suma z harmonogramu nie zgadza się z kwotą w formularzu informacyjnym, zapytaj pożyczkodawcę o przyczynę jeszcze przed podpisaniem umowy.

Dlaczego ostatnia rata różni się o grosze

Rata wyliczona wzorem annuitetowym rzadko wychodzi równo w groszach. Pożyczkodawca ją zaokrągla, a odsetki każdego miesiąca też liczy z dokładnością do grosza. Po ostatnim terminie zostaje więc drobna nadwyżka albo niedobór, który wyrównuje właśnie ostatnia rata.

W przykładach Kwotiva wygląda to tak. Przy 5 000 zł w 12 ratach ostatnia płatność jest o 1 grosz niższa od regularnej: 461,55 zł zamiast 461,56 zł. Przy 24 ratach jest o 5 groszy wyższa (242,31 zł), a przy 36 ratach o 12 groszy wyższa (169,52 zł). W tych dwóch przypadkach to ostatnia rata jest najwyższą płatnością harmonogramu, choć na pierwszy rzut oka wszystkie wyglądają tak samo.

Taka różnica nie jest błędem ani ukrytą opłatą. Inaczej jest, gdy ostatnia rata odbiega od pozostałych o dziesiątki lub setki złotych. Wtedy w umowie powinno być wyjaśnienie, z czego się bierze.

Niższa rata, wyższy koszt

Dłuższy okres rozkłada kapitał na więcej miesięcy, więc rata maleje. Odsetki płacisz jednak dłużej, bo saldo spada wolniej. Te same 5 000 zł z prowizją 250 zł spłacaną w ratach i oprocentowaniem 10 % w skali roku dają trzy wyraźnie różne obrazy:

RRSO spada wraz z wydłużeniem okresu, bo stała prowizja rozkłada się na więcej lat. Koszt w złotych mimo to rośnie ponad dwukrotnie. Przy różnych okresach niższy wskaźnik nie oznacza więc tańszej pożyczki.

Wybór między tymi wariantami to pytanie o budżet: ile możesz spokojnie płacić co miesiąc i ile łącznie chcesz oddać. Rozbicie kosztu na odsetki i prowizję dla tej kwoty pokazujemy na stronie Pożyczka 5000 zł.

Prowizja w ratach czy potrącona z wypłaty

Tę samą prowizję można rozliczyć na dwa sposoby i każdy zmienia inne liczby. Porównaj dwa przykłady: 5 000 zł w 12 ratach z prowizją 250 zł.

Tutaj prowizja jest finansowana. Na konto trafia pełne 5 000,00 zł, a prowizja dołącza do kwoty spłacanej w ratach, więc odsetki nalicza się od 5 250 zł. Oddajesz 5 538,71 zł przy RRSO 21,13 %.

Tutaj prowizję potrąca się z wypłaty. Dostajesz 4 750,00 zł, a raty spłacają 5 000 zł kapitału. Koszt w złotych jest nieco niższy, 524,97 zł, bo odsetki liczy się od mniejszej sumy. RRSO rośnie jednak do 21,71 %, ponieważ płacisz odsetki także od pieniędzy, które nigdy nie trafiły na Twój rachunek.

W praktyce przy porównywaniu ofert zacznij od kwoty do wypłaty. Jeśli w dwóch ofertach jest różna, sam koszt w złotych wprowadza w błąd, bo dotyczy innej ilości pieniędzy do dyspozycji.

Najczęstsze pytania

Przydatne w tej sprawie

• Pożyczka 5000 złPożyczka 5 000 zł na 12, 24 i 36 rat: harmonogramy, rozbicie kosztu na odsetki i prowizję oraz praktyczne wskazówki wyboru okresu.
• Kalkulator pożyczkiKalkulator kosztu pożyczki jednorazowej i ratalnej: RRSO, harmonogram, wydruk paszportu obliczenia i zapis przykładu na urządzeniu.
• Porównaj kosztyPorównanie do trzech wariantów pożyczki, zasady uczciwego zestawienia, pułapka samego RRSO i edukacyjny moduł rabatu warunkowego.
• Chwilówka czy raty3 000 zł na 30 dni, w 6 i w 12 ratach: koszt, RRSO, miesięczne obciążenie i ostatnia rata. Bez uniwersalnego zwycięzcy.
• Wcześniejsza spłataSpłata przed terminem: obniżenie kosztów za skrócony okres (art. 49), zwrot prowizji, rozliczenie w 14 dni i pytania do pożyczkodawcy.