Odstąpienie od umowy pożyczki krok po kroku

Dwa kroki, dwa terminy

Częste nieporozumienie: „mam 14 dni, żeby oddać pieniądze”. Ustawa mówi co innego. 14 dni masz na oświadczenie, że odstępujesz od umowy (art. 53). Zwrot pieniędzy to drugi krok z własnym terminem: niezwłocznie, ale nie później niż 30 dni od złożenia oświadczenia (art. 54).

Kolejność ma znaczenie. Sam przelew bez oświadczenia nie jest odstąpieniem i pożyczkodawca może potraktować go jak wcześniejszą spłatę, a ta rozlicza się inaczej. Powodu podawać nie musisz: prawo do odstąpienia przysługuje bez podania przyczyny.

Krok pierwszy: oświadczenie w ciągu 14 dni

• Od kiedy liczyć. Termin biegnie od dnia zawarcia umowy. Jeśli umowa nie zawiera wszystkich elementów wymaganych przez art. 30, 14 dni liczy się od dnia, w którym je otrzymasz.
• Jak liczyć dni. Według ogólnej zasady Kodeksu cywilnego (art. 111 § 2) dnia, w którym umowę zawarto, nie wlicza się do terminu. Umowa zawarta w poniedziałek daje czas do poniedziałku dwa tygodnie później.
• Dokąd wysłać. Przy zawarciu umowy pożyczkodawca musi wręczyć Ci na trwałym nośniku wzór oświadczenia ze swoją nazwą i adresem, a także adresem do doręczeń elektronicznych, jeśli go ma. Oświadczenie składasz na jeden ze wskazanych tam adresów.
• Co decyduje o zachowaniu terminu. Wystarczy wysłać oświadczenie przed upływem 14 dni (art. 53 ust. 5). Zachowaj dowód: potwierdzenie nadania albo kopię wiadomości z datą.

Krok drugi: zwrot kapitału z odsetkami

Po złożeniu oświadczenia oddajesz kwotę udostępnionego kredytu i odsetki za okres od dnia wypłaty do dnia spłaty. Dniem spłaty jest dzień przekazania pieniędzy pożyczkodawcy (art. 54 ust. 3), więc przy przelewie między bankami zostaw zapas na księgowanie. Innych opłat pożyczkodawca nie może żądać, z wyjątkiem bezzwrotnych kosztów poniesionych na rzecz organów administracji publicznej (art. 54 ust. 4).

Jeśli z pożyczką była związana usługa dodatkowa, na przykład ubezpieczenie świadczone przez pożyczkodawcę albo przez inną firmę na podstawie umowy z nim, odstąpienie obejmuje także tę usługę (art. 55).

Jak udokumentować oba kroki

Spory o odstąpienie rzadko dotyczą samego prawa, częściej dowodu. Dlatego przy każdym kroku zostaw ślad z datą. Oświadczenie wyślij na jeden z adresów ze wzoru od pożyczkodawcy: pocztowy, e-mail albo adres do doręczeń elektronicznych, jeśli go podano. Zachowaj potwierdzenie nadania lub kopię wysłanej wiadomości.

Przy zwrocie pieniędzy wpisz w tytule przelewu numer umowy i słowo „odstąpienie”, a potwierdzenie przelewu zapisz w pliku. Numer rachunku weź z umowy albo z odpowiedzi pożyczkodawcy, nigdy z wiadomości od nieznanego nadawcy.

Odstąpienie nie wymaga zgody pożyczkodawcy. To Twoje jednostronne prawo, więc brak odpowiedzi nie zatrzymuje skutków oświadczenia. Jeśli po zwrocie pożyczkodawca dalej nalicza raty albo prowizję, złóż reklamację i dołącz oba potwierdzenia.

Ile odsetek oddasz: przykład dzień po dniu

Przyjmijmy edukacyjną pożyczkę 1 000 zł z umowną stopą 10 % w skali roku. Pieniądze trafiają na konto w dniu zawarcia umowy, a dalej wszystko dzieje się według osi czasu poniżej.

Odsetki liczymy wzorem z naszego modelu: kwota × stopa roczna × liczba dni : 365. Czyli 1 000 zł × 0,10 × 9 : 365 = 2,47 zł (dokładnie 2,4657 zł przed zaokrągleniem do grosza). Do zwrotu: 1 002,47 zł.

Pierwszy wiersz dotyczy pożyczek z oprocentowaniem 0 % i prowizją. Po odstąpieniu prowizja się nie należy, a odsetek nie ma, więc oddajesz dokładnie kwotę, która trafiła na Twoje konto. Jeśli prowizję potrącono już przy wypłacie, zapytaj pożyczkodawcę, jak rozliczy różnicę.

Umowa musi podawać kwotę odsetek należnych w stosunku dziennym (art. 30 ust. 1 pkt 15). W tym przykładzie to około 0,27 zł dziennie. Gdy umowa podaje stawkę dzienną zaokrągloną do grosza, wynik za 9 dni wychodzi trochę inaczej: 9 × 0,27 zł = 2,43 zł. Wiąże Cię kwota z Twojej umowy.

Odstąpienie czy wcześniejsza spłata

Dopóki trwa termin na odstąpienie, zwykle jest ono tańsze od wcześniejszej spłaty. Przy odstąpieniu prowizja nie należy się wcale. Przy wcześniejszej spłacie koszt maleje tylko o część przypadającą na skrócony okres. Dla pożyczki 1 000 zł na 30 dni z prowizją 50 zł, oddanej po 10 dniach, odstąpienie oznacza zwrot samego kapitału, a wcześniejsza spłata obniżkę prowizji o 33,33 zł i zapłatę 1 016,67 zł.

Po upływie 14 dni zostaje już tylko wcześniejsza spłata, dostępna w każdym czasie. Jak sprawdzić jej rozliczenie, opisujemy w artykule o wcześniejszej spłacie i zwrocie kosztów.

Czego ten przykład nie pokazuje

Zakładamy, że wypłata następuje w dniu zawarcia umowy, a odsetki liczy się za 9 dni w roku 365-dniowym. W prawdziwej umowie pieniądze mogą dotrzeć dzień lub dwa później, a sposób liczenia dni może być inny. Pomijamy kredyt wiązany z zakupem towaru, dla którego ustawa ma osobne zasady (art. 56), i sytuację, gdy ostatni dzień terminu wypada w dzień wolny od pracy.

Przykład nie zastępuje wzoru oświadczenia od pożyczkodawcy. Jeśli go nie masz, skorzystaj z naszego wzoru odstąpienia i uzupełnij dane pożyczkodawcy z umowy. Praktyczną instrukcję wysyłki i zwrotu znajdziesz na stronie Odstąpienie od umowy.

Najczęstsze pytania

Przydatne w tej sprawie

• Odstąpienie od umowyOdstąpienie w 14 dni (art. 53): początek terminu, forma oświadczenia, zwrot kapitału i odsetek do 30 dni (art. 54), różnica od wcześniejszej spłaty.
• Wzór odstąpieniaPusty wzór oświadczenia o odstąpieniu od umowy pożyczki (art. 53 ustawy o kredycie konsumenckim) z instrukcją wypełnienia.
• Wcześniejsza spłata i kosztyArt. 48 do 52 w praktyce: przykład obniżenia prowizji metodą liniową, rabat warunkowy i bezwarunkowy oraz różnice wobec rozliczenia.
• ReklamacjeGdzie i jak złożyć reklamację, co w niej napisać, terminy 30 i 60 dni, skutek braku odpowiedzi oraz dalsze kroki: Rzecznik Finansowy i sąd.
• Jak spłacićGdzie znaleźć dane do spłaty, jak wpisać tytuł przelewu, ile trwa księgowanie i jak odróżnić prawdziwy rachunek od podsuniętego przez oszusta.